radzilow.pl X

Zakrzewo zostało założone na gruntach osady Wiązownicy, które to zostały nadane

 

w 1424 roku na rzecz Floriana i jego bratanka Krystyna z Chełchów. Osadę Zakrzewo Wiązownicę notuje się w 1437 roku, w tym czasie jej dziedzicem był Przezdoma

 

z Grodziska .

 

Przezdoma nie najlepiej radził sobie z zarządzaniem swoim majątkiem i w 1461 roku Zakrzewo przejął za długi Maciej Kramarz, właściciel Kramarzewa. Następnie wioska przeszła na własność Jana Zakrzewskiego herbu Trzaska, który ożenił się z córką Macieja Kramarza .

 

W 1477 roku książę Janusz II na prośbę Jana Zakrzewskiego nadał dla tej wsi prawo chełmińskie. Tenże Jan Zakrzewski należał do możnych przedstawicieli ziemi wiskiej.

 

W 1480 roku notuje się go jako starostę wąsoskiego. Następnie dziedziczył tu jego syn Tomasz Zakrzewski, a po nim Michał. Michał Zakrzewski w 1526 roku uzyskał od plebana

 

z Radziłowa potwierdzenie posiadania Zakrzewa, Zagrobów, Kramarzewa i Wiązownicy .

 

Podczas spisu podatkowego ziemi wiskiej z 1577 roku wioskę zwano Zakrzewo Kramarzewo. Dzieliła się wtedy na dwie części, w dziale Jakuba i Piotra były 2 łany kmiece, natomiast w dziale Andrzeja i Jana również 2 łany kmiece .

 

Zakrzewscy herbu Trzaska, których określano jako dzielnych rycerzy dziedziczyli tu jeszcze przez cały XVII wiek. Jednak w drugiej połowie XVII wieku część wsi wykupili różni szlachcice. Notuje się Konopków, Mocarskich, Podstolich i Pieniążków . Zapewne w tym czasie Zakrzewo stanowiło zaścianek szlachecki, lecz na początku XVIII wieku wieś została wykupiona znowu przez Zakrzewskich. Dziedziczył tu Szymon Zakrzewski herbu Trzaska, „poseł na sejmy” . W drugiej połowie XVIII wieku w wyniku porozumień rodzinnych Zakrzewo przeszło na własność rodu Modzelewskich, którzy podobnie jak Zakrzewscy mieli dobra ziemskie w tych samych wsiach i byli spokrewnieni .

 

W spisie ziemian z 1784 roku jako dziedzic wsi występuje Modzelewski . W XVIII wieku Zakrzewo w odróżnieniu od wielu innych wsi w okolicy nie było zaściankiem szlacheckim ale dużym majątkiem ziemskim, z wsią włościańską (chłopską), folwarkiem

 

i dworem. Tak też było w następnych latach.

 

    Według opisu wsi z końca XIX wieku była to wioska w powiecie szczuczyńskim

 

w gminie Radziłów. Do 1842 roku wioska należała do dóbr Podliszewo Pace (?). Następnie Zakrzewo wraz z Czaplami zostało oddzielone stanowiąc samodzielny majątek. Folwark liczył w końcu XIX wieku 691 mórg, w tym grunty orne 466 mórg. Było w nim 5 murowanych i 5 drewnianych budynków .

 

    Podczas uwłaszczenia ziemi dworskiej w Zakrzewie powstały 24 gospodarstwa na 146 morgach ziemi, natomiast w Czaplach 7 gospodarstw na 55 morgach .

 

    Zapewne jeszcze w XIX wieku właścicielami wsi została rodzina Chojnowskich. Chojnowscy byli licznym i znanym rodem pochodzącym właśnie z ziemi wiskiej. Spis właścicieli ziemskich z 1912 roku wskazuje jako właściciela Józefa Chojnowskiego, dziedzica dóbr Zakrzewo, Czaple, Mścichy i Jagłówek i Rucz .

 

    Spis powszechny z 1921 roku przekazuje dane o wsi i folwarku o nazwie Zakrzewo

 

w gminie Radziłów, w sumie notowano tutaj 28 domów i 196 mieszkańców, w tym

 

2 Żydów .

 

Właścicielem ziemskim w Zakrzewie w okresie międzywojennym był Bronisław Chojnowski, jego majątek liczył 387 ha .

Wersja do druku

Urząd Gminy Radziłów © 2008-2009
19-213 Radziłów, Plac 500-lecia 14
tel. 0-86 273-71-10, fax 0-86 273-71-11